Nov 19, 2012

ભાગવત રહસ્ય-૧૭૯

ડોંગરેજી મહારાજ ની કથા પર આધારિત      
      PREVIOUS PAGE
       NEXT PAGE               
    INDEX PAGE                     
સ્કંધ-૭-(સાતમો)-૨૪
હવે મિશ્ર વાસનાનું પ્રકરણ શરુ થાય છે. ૧૧ અધ્યાય થી ૧૫ અધ્યાય સુધી મિશ્ર વાસના નું વર્ણન છે.

--મનુષ્ય ની મિશ્ર વાસના છે.-હું સુખ ભોગવીશ અને વધે તો બીજાને આપીશ –તે મિશ્ર વાસના.
--સંત ની સદવાસના છે-જાતે દુઃખ ભોગવી બીજાને સુખ આપવું-તે સદવાસના.
--રાક્ષસોની અસદવાસના છે-કોઈ કારણ વગર બીજાને દુઃખ-ત્રાસ આપવો-તે અસદવાસના.

પ્રહલાદ ચરિત્ર સંભાળ્યા પછી ધર્મરાજા નારદજી ને પ્રશ્ન કરે છે- મનુષ્ય નો ધર્મ સમજાવો.

૧૧ થી ૧૫ અધ્યાયમાં  ધર્મ ની કથા છે.
મનુષ્ય નો સાચો મિત્ર ધર્મ છે. કોઈ પણ સાથ ન આપે ત્યારે ધર્મ સાથ આપે છે. સર્વ સુખ નું સાધન ધન નથી પણ ધર્મ છે.
માનવ સૃષ્ટિ નું સંચાલન કરવા ભગવાને જે કાયદા બનાવ્યા છે-તે ધર્મ છે.
ભાગવતમાં સાધારણ ધર્મ અને વિશિષ્ઠ ધર્મ નું વર્ણન છે.
ધર્મ ની કથાની શરૂઆત સત્ય થી કરી છે અને સમાપ્તિ કરી છે આત્મસમર્પણ થી.

નારદજી કહે છે-કે- આ ધર્મ ની કથા મોટી છે. મેં નારાયણ ના મુખેથી આ કથા સાંભળી છે-તે તમે સાંભળો.

--સત્ય-એ ઈશ્વરનું સ્વરૂપ છે.સત્ય એ સાધન છે. સત્ય માં દૃઢ શ્રધ્ધા રાખો.યથાર્થ નું નામ સત્ય છે.
-- દયા-સર્વ માં દયાભાવ રાખવો-બને ત્યાં સુધી બીજા ના ઉપયોગ માં આવો. દયા પણ વિવેક થી કરો.
   (કેટલીક દયા ઈશ્વરભજન માં વિક્ષેપ કરે છે.)
-- પવિત્રતા- શરીર ની સાથે સાથે –મનશુદ્ધિ અને ચિત્તશુદ્ધિ જરૂરી છે.
--તપશ્ચર્યા-વાણી,વર્તન અને વિચાર ને શુદ્ધ રાખવા તે તપશ્ચર્યા છે.
-- તિતિક્ષા-સહનશક્તિ નું નામ તિતિક્ષા છે.ભગવદકૃપાથી જે સુખ-દુઃખ આવે તેને સહન કરવા –તે તિતિક્ષા.
-- અહિંસા- કાયા ,વાણી અને મન થી કોઈને દુભાવવું નહિ તે અહિંસા.
-- બ્રહ્મચર્ય-કાયા,મન અને આંખ થી બ્રહ્મચર્ય થી મન સ્થિર થાય છે.
-- ત્યાગ-કંઈક પણ ત્યાગ -તે ધર્મ છે.
-- સ્વાધ્યાય-સદગ્રંથ નું ચિંતન –મનન એ સ્વાધ્યાય છે.
-- આર્જવં-સ્વભાવ ને સરળ રાખવો તે આર્જવં.
-- સંતોષ- પ્રભુ એ જે આપ્યું છે-તેમાં સંતોષ.
-- સમદ્રષ્ટિ-સર્વ માં સમદ્રષ્ટિ રાખવી.ક્રિયા માં કદાચ વિષમતા થાય પણ ભાવ માં વિષમતા નહિ કરવી.
-- મૌન-વ્યર્થ કંઈ પણ નહિ બોલવું, મન થી પણ નહિ બોલવું તે મૌન.
-- આત્મ ચિંતન- રોજ “હું કોણ છું ?” તેનો વિચાર કરવો એ સર્વ નો ધર્મ છે. હું શરીર નથી –પણ હું પરમાત્મા નો અંશ છું.
જન્મ પહેલાં કોઈ સગાં નહોતાં.અને મર્યા પછી કોઈ સગાં રહેવાનાં નથી. આ વચલા કાળ માં સગાં આવ્યાં ક્યાંથી ?

આત્મસ્વરૂપ ને જે ઓળખે છે-તેને આનંદ મળે છે.
મનુષ્ય ને આ જગત નથી એનો ઘણી વખત અનુભવ થાય છે-પણ- હું નથી-તેનો અનુભવ થતો નથી.

શરીરથી અલગ થઇ જાવ. દૃશ્ય માંથી (સંસાર-શરીર માંથી) દૃષ્ટિ હટાવી –દ્રષ્ટા (પરમાત્મા –આત્મા) પર મન ને
સ્થિર કરશો તો સાચો આનંદ-પરમાનંદ મળશે.


ડોંગરેજી મહારાજ ની કથા પર આધારિત      
      PREVIOUS PAGE
       NEXT PAGE               
    INDEX PAGE