Jul 29, 2014

Gujarati-Ramayan-Rahasya--ગુજરાતી-રામાયણ-રહસ્ય-૨૦૯

રાવણ દુર્ગુણો નો પ્રતિનિધિ છે.અને દુર્ગુણો નો સ્વભાવ છે સંગઠિત થવાનો.
સદગુણો સંગઠિત થઇ શકતા નથી.જેમકે-વિશ્વામિત્ર અને વશિષ્ઠ વચ્ચે કે રાજાઓ-રાજાઓ  વચ્ચે સંગઠન નથી.એટલે કે આ સદગુણ વચ્ચે વિરોધ ચાલે છે,
સદગુણો વાળાનો ઉદ્દેશ –આ લોકમાં પ્રતિષ્ઠા પ્રાપ્ત કરવા નો હોય છે,તેમને પોતાની,અને પોતાના સદગુણો ની  જાહેરાત કરવી ગમે છે,અને ગુણગાન કરાવતી વ્યક્તિઓ સામસામી ટકરાય છે.વિરોધ થાય છે.તેમની વચ્ચે-સંગઠન થઇ શકતું નથી,દરેક પોતપોતાના વાડા -“વાદ” –મંદિરો ને આશ્રમો બનાવી ને બેસી જાય છે.

આવા લોકોને સત્ય ની ચિંતા એટલી થતી નથી,જેટલી પોતાને સત્યવાદી કહેવડાવવાની થાય છે.
એટલે તેઓનો પ્રયાસ ખાલી “બીજા ની નજરે કેમ પડાય?કેમ સારા દેખાવાય?” તે પુરતો જ હોય છે.
લોકો પોતાની પાસે આવી ક્યારે તેમને પૂજે ને તેમની વાહવાહ કરે તેની રાહ જોઈને બેઠેલા હોય છે.
હા,એ સાચું છે કે-તે કોઈ એક વાતે મહાન દેખાય કે હોઈ શકે,પણ બધી દ્રષ્ટિએ તે મહાન હોતા નથી.

“સત્ય” એ નિરપેક્ષ અને “એક” જ છે.એમાં મારું સત્ય-તારું સત્ય-આ સત્ય-એવું હોઈ શકે જ નહિ.
સદગુણ-સંપન્ન વ્યક્તિઓમાં “સાત્વિક અહંકાર” હોય છે તેથી તે સંગઠિત થઇ શકતા નથી.
જયારે દુર્ગુણ ની પ્રવૃત્તિઓ છૂપી (સંતાયેલી) છે,દુર્ગુણો વાળો પોતાની પ્રવૃત્તિઓ ગુપ્ત રાખે છે,
તેથી કોઈ એક દુર્ગુણવાળાની નેતાગીરી સ્વીકારવામાં બીજા દુર્ગુણીને વાંધો થતો નથી.
રાવણ દુર્ગુણો નો નેતા છે.ને દુર્ગુણો નું સંગઠન કરીને જીત પર જીત મેળવે છે.

રાવણ ની પાસે,મુનિઓનું શાસ્ત્ર-જ્ઞાન છે,તે શાસ્ત્ર-પંડિત છે,વળી તેની પાસે રાજાઓનું શસ્ત્ર-જ્ઞાન પણ છે.
વિશ્વામિત્ર જયારે યજ્ઞ-રક્ષા અર્થે રામ-લક્ષ્મણની માગણી કરવા આવે છે,
ત્યારે રાવણ નું નામ સાંભળી,દશરથરાજા ફફડી ઉઠે છે,
જનકરાજા નું પણ તેવું જ છે.સ્વયંવર વખતે તેની (રાવણની) સાથે ઝગડો કરવા કોઈ રાજી નહોતું.

વશિષ્ઠ ને વિશ્વામિત્ર ની વિચારધારાઓ પણ અલગ છે.
વિશ્વામિત્ર પ્રચંડ પુરુષાર્થવાદી છે તો વશિષ્ઠ વિધિ-વાદી છે.
વિશ્વામિત્ર તપના પુરુષાર્થ દ્વારા ક્ષત્રિય મટી બ્રહ્મર્ષિ-પદ ને પામે છે,તે માને છે કે
પુરુષાર્થ દ્વારા બધું જ ધર્યું બની શકે છે.
જયારે વશિષ્ઠ માને છે કે-સૌ પોતપોતાના કર્મ (નિયતી) પ્રમાણે પામે છે માટે તેને અનુકૂળ થવું તે ધર્મ છે.શ્રીરામ આ બંને વિચારધારા નો સમન્વય કરાવે છે,ને વશિષ્ઠ અને વિશ્વામિત્ર ને ભેગા કરે છે.
બંને ને પોતાના ગુરૂ માનીને બંને ને એક-સુત્રે બાંધે છે.

શ્રીરામે પુરુષાર્થ કરીને રાવણ ને હણ્યો,ને વાનર જેવા-પ્રાણીમાં પણ અન્યાય ની સામે થવાની ચેતના જગાડી.પુરુષાર્થ ના બળથી છકી ગયેલા રાવણ ને તેમણે તેનાં કર્મ નું ફળ ચખાડ્યું,નિયતીનું બળ દેખાડ્યું.
આમ શ્રીરામે પુરુષાર્થ અને વિધિ (નિયતી-કર્મ) બંને વિચારધારા નો સમન્વય કરી દેખાડ્યો.

વિશ્વામિત્રે એક ત્રિશંકુ માટે નવા સ્વર્ગ ની સ્થાપના કરી હતી,પણ શ્રીરામે રામરાજ્ય દ્વારા,પ્રત્યેક વ્યક્તિના જીવનમાં સ્વર્ગ ની સ્થાપના કરી.
આવેશ-અવતાર પરશુરામ થી આવા સમન્વય નું કામ,રામરાજ્ય નું કામ બની શકે તેમ નહોતું,
એટલે શ્રીરામના અવતાર ની આવશ્યકતા સિદ્ધ થઇ છે.



PREVIOUS PAGE         INDEX PAGE           NEXT PAGE