Aug 9, 2013

ભાગવત રહસ્ય -૩૮૧

ડોંગરેજી મહારાજ ની કથા પર આધારિત
      PREVIOUS PAGE
     NEXT PAGE
સ્કંધ-૧૦  (પૂર્વાર્ધ)-૧૦૪
માનવ સમાજમાં રહી માનવ થવું સહેલું છે,પણ માનવ સમાજ ના વિલાસી મનુષ્યો સાથે રહી ભક્તિ કરવી કઠણ છે.વિલાસી ના સંગ માં રહેવાથી ભક્તિ માં વારંવાર વિક્ષેપ આવે છે.ભજનાનંદી મહાત્માઓ ના સત્સંગ થી-કે-ગીતા-ભાગવત ના સત્સંગ થી ભક્તિ કરવાની પ્રેરણા મળે છે.

પ્રવૃત્તિ ધર્મ છોડ્યા વગર ભક્તિ નો ઉદય થતો નથી.
પરંતુ મનુષ્યને  જ્યાં સુધી “શરીર માં શક્તિ” હોય ત્યાં સુધી પ્રવૃત્તિ છોડવાની ઈચ્છા થતી નથી.
પછી બ્લડ-પ્રેસર વધે,શરીર રોગી થાય,શરીર બગડે,શરીર ની શક્તિ જતી રહે એટલે ફરજીયાત પ્રવૃત્તિ
છોડવી પડે અને નિવૃત્તિ લે તેનો કોઈ અર્થ નથી.
ફરજીયાત છોડવું પડે એટલે ત્રાસ થાય છે.શક્તિ વગરનું શરીર ભક્તિ કરી શકતું નથી.

વિષયાનંદ જલ્દી મળે છે પણ ભક્તિ નો આનંદ મેળવવા પ્રયત્ન કરવો પડે છે.
શરીર માં શક્તિ હોય ત્યારે જ ભક્તિ કરવા નો પ્રયત્ન થઇ શકે છે.અને ભક્તિ કરવા માટે થોડી નિવૃત્તિ નો સમય કાઢી ને પ્રયત્ન કરવો જરૂરી છે.

વિષય અને ઇન્દ્રિયો નો સંયોગ થાય એટલે થોડો સમય વિષયાનંદ તરત મળે છે.પણ.....
શરૂઆત માં ભલે ભક્તિ માં આનંદ ના આવે -પણ ભક્તિ માટે પ્રયત્ન કરવામાં આવે તો-
સતત આનંદ નો વરસાદ વરસે છે.
અનેક જન્મ ના વાસનાના સંસ્કાર મન માં હોવાથી,મન ને ભક્તિ માં જોડવા માટે પ્રયત્ન કરવો
જરૂરી છે,પરમાત્મા માટે પ્રવૃત્તિ નો ત્યાગ કરવો જરૂરી છે. એક વાર ભક્તિ નો નાદ લાગે તો બેડો પાર છે.

નિવૃત્તિ ના સમયે નિવૃત્તિ નો જ આનંદ (ભક્તિ નો જ આનંદ) લેવો જોઈએ.
બાકી ઘણા લોકો તો ગંગા કિનારે કે નર્મદા કિનારે પણ નવો સંસાર ઉભો કરી નાખે છે.(આશ્રમો)

ગોવર્ધનલીલા માં “ગો” શબ્દ નો અર્થ “ઇન્દ્રિયો”અને .”વર્ધન” એટલે “વૃદ્ધિ” એવો થાય છે.
ઇન્દ્રિયો ની વૃદ્ધિ (પ્રવૃત્તિ ના) ત્યાગ થી અને ભક્તિ વધારવાથી થી થાય છે,ભોગ થી નહિ.
ભોગ માં તો ઇન્દ્રિયો ઘસાય છે.માટે ઇન્દ્રિયો ને ભોગમાર્ગ માંથી હટાવી ભક્તિ માર્ગ માં વાળવાની છે.
અને આવે વખતે ઇન્દ્ર (દેવો) બહુ વરસાદ (વાસનાઓ નો) પાડે છે.

ભાગવત માં વર્ણન આવે છે કે-વ્રજવાસીઓ ગિરિરાજ ના ચરણમાં આવ્યા (નિવૃત્તિ લઇ ભક્તિ ના શરણમાં આવ્યા)-ત્યારે ઇન્દ્ર રાજાએ ખૂબ વરસાદ (વાસનાઓ નો વરસાદ) વરસાવ્યો.

મનુષ્ય જયારે નિવૃત્તિ લઇ જ્ઞાન-ભક્તિ વધારવા નો પ્રયત્ન કરે છે તે દેવો થી (ઇન્દ્ર વગેરે દેવો) સહન થતું નથી. ઉપનિષદ માં વર્ણન આવે છે કે-જો કોઈ સતત બ્રહ્મચિંતન કરે તો તે ચિંતન માં ઇન્દ્ર વિઘ્ન કરે છે.
ઇન્દ્ર વગેરે દેવો વિચારે છે કે જો મનુષ્ય ધ્યાન માં આગળ વધશે તો અમારા માથા પર પગ મૂકી આગળ જશે. એટલે મનુષ્ય ના ધ્યાનમાં-સત્કર્મ માં  માત્ર મનુષ્યો જ વિઘ્ન કરે તેવું નથી. દેવો પણ વિઘ્ન કરે છે.

જીવ સતત પરમાત્મા નું ધ્યાન (ભક્તિ) કરે તો તે દેવો કરતાં પણ શ્રેષ્ઠ બને છે.
એટલે દેવો ને થાય છે કે આ આપણા કરતાં શ્રેષ્ઠ થશે તો આપણું શું થશે ?
એટલે તે દેવો (ઇન્દ્ર વગેરે) વાસના ઓ નો વરસાદ વરસાવે છે.(ઇન્દ્ર એ ઇન્દ્રિયો નો અધિપતિ દેવ છે)
મનુષ્ય જયારે સર્વ પ્રવૃત્તિ છોડી,નિવૃત્તિ માં બેસે ત્યારે ઇન્દ્રિયો ત્રાસ આપે છે,નિવૃત્તિ માં ઇન્દ્રિયો,
વિષયસુખ નું સ્મરણ કરવા માંડે છે,એટલે નિવૃત્તિ નો આનંદ મળતો નથી અને જીવ ગભરાય છે.

આવે વખતે ગોવર્ધનનાથ નો આશ્રય લેવાનો છે.
ઇન્દ્ર વરસાદ વરસાવે છે તે વખતે વ્રજવાસીઓએ ગિરિરાજ નો (ગોવર્ધન નાથ નો) આશ્રય લીધો છે.
નામસેવા-સ્વરૂપસેવા  (ભક્તિ) નો જે આશ્રય લે તે વાસનાના વરસાદનો વેગ સહન કરી શકે છે.


ડોંગરેજી મહારાજ ની કથા પર આધારિત
      PREVIOUS PAGE
     NEXT PAGE
   INDEX PAGE