Feb 13, 2014

Gujarati-Ramayan-Rahasya-51-ગુજરાતી-રામાયણ-રહસ્ય-51


હિમાલય ની તળેટી માં વિશ્વામિત્રે એક ચિત્તે ભગવાન શંકર નું ધ્યાન કર્યું.શંકર પ્રસન્ન થયા ને વરદાન માગવા કહ્યું.વિશ્વામિત્ર ના મનમાં હજુ પણ વશિષ્ઠ પર “વેર” લેવાની ધૂન સવાર હતી.અને શસ્ત્રાસ્ત્ર થી જ તેમને (વશિષ્ઠ ને) જીતી શકાય તેવો તેમને ખ્યાલ હતો.તેથી તેમણે માગ્યું કે-
દેવો,દાનવો,યક્ષો,કિન્નરો,ઋષિઓ એ બધાય ની પાસે જે કંઇ અસ્ત્ર-શસ્ત્ર છે તે તમામ નું મને સંપૂર્ણ જ્ઞાન આપો. ત્યારે શંકરે કહ્યું-તથાસ્તુ.

વિશ્વામિત્ર મૂળે ગર્વિષ્ઠ તો હતા જ તેમાં વળી આવી રીતે સૃષ્ટિભરના શસ્ત્રો અને અસ્ત્રો નું જ્ઞાન થતાં
તેમનો ગર્વ અનેકગણો વધી ગયો.અને વશિષ્ઠ પર વેર વાળવા તેમના આશ્રમ માં પોતાના આ નવા અસ્ત્રો ના બળ ની મદદ થી આગ લગાડી.વશિષ્ઠે પોતાનો બ્રહ્મ દંડ સામે ઉપાડ્યો.વિશ્વામિત્રે સામે પડકાર કરીને બ્રહ્માસ્ત્ર છોડ્યું જેને પણ વશિષ્ઠે પોતાની અંદર સમાવી દીધું અને પોતે હતા તેનાથી વધુ તેજસ્વી બની ગયા.વિશ્વામિત્ર ત્યાંથી પાછા પડ્યા અને વિચારે છે કે –ક્ષત્રિય બળ કરતા પણ બ્રહ્મબળ વધુ તેજસ્વી છે.

એમ વિચારી અને તે ફરીથી તપ કરવા ગયા.તપ થી પ્રસન્ન થઇ અને બ્રહ્માએ તેમને “રાજર્ષિ” કહી ને
વધાવ્યા.પણ આ રાજર્ષિ પદ થી તેમને સંતોષ હતો નહિ.

સૂર્યવંશમાં ત્રિશંકુ નામે એક રાજા થઇ ગયો.તે સત્યવાદી અને જીતેન્દ્રિય હતો.તેને એક વખત મનુષ્ય દેહે જ સ્વર્ગ માં જવાની ઈચ્છા થઇ.વશિષ્ઠ જી તેમના કુળ ગુરૂ હતા તેથી તેમને એણે વાત કરી.
વશિષ્ઠ કોઈ વાત સાચી હોય તે કહેતાં ડરે તેમ નહોતા. તેમણે કહ્યું –તુ આ કેવી અક્કલ વગરની વાત કરે છે?સદેહે સ્વર્ગ માં જવાની ઈચ્છા વ્યાજબી નથી માટે તે વિચાર તુ છોડી દે.
પણ ત્રિશંકુ એ માન્યું નહિ અને તે વશિષ્ઠ ના પુત્રો પાસે ગયો અને તેમને કહ્યું કે તમે યજ્ઞ કરવો.
ત્યારે પુત્રો એ પણ ના પાડી,ત્યારે ત્રિશંકુ ગુસ્સે થયો અને કહેવા લાગ્યો કે-મને તમારી કે તમારા પિતાની કંઈ પડી નથી,હું બીજો ગુરૂ ગોતી  લઈશ.

આ સાંભળી વશિષ્ઠ ના પુત્રો પણ ગુસ્સે થયા ને કહ્યું-ગુરૂ નું અપમાન કરારનાર તુ ચાંડાલ-પણા ને પામ.
શાપથી ત્રિશંકુ,કાળો કુરૂપ બની ગયો.ફરતો ફરતો તે વિશ્વમિત્ર પાસે પહોંચ્યો-અને તેમના શરણે ગયો.
વિશ્વામિત્રે તેને વચન આપ્યું કે તે તેને (ત્રિશંકુ ને) સદેહે સ્વર્ગમાં મોકલશે.અને તેમણે યજ્ઞ શરુ કર્યો.
અને પોતાના તપોબળ થી ત્રિશંકુ ને તેને સદેહે સ્વર્ગ માં મોકલ્યો.પણ ઇન્દ્રે તેને સ્વર્ગમાં પ્રવેશ કરતો
અટકાવી,ઉંધે માથે નીચે નાખ્યો.વિશ્વમિત્ર ના અહમ ને અહીં ઠેસ પહોંચી.એટલે પોતાના તપોબળ થી,
વિશ્વામિત્રે તેને માટે બીજું સ્વર્ગ એટલે કે નવા સપ્તર્ષિ મંડળ અને નક્ષત્રો પેદા કર્યા,
અને તેમાં ત્રિશંકુ ને સ્થિર કર્યો.પોતાના અહમ ને લીધે આ નવું સ્વર્ગ રચવામાં વિશ્વામિત્ર નું બધું તપોબળ ખર્ચાઈ ગયું.તેમણે ફરીથી તપ આદર્યું.

દરમિયાન અંબરીષ નામે એક રાજા એ એક યજ્ઞ આદર્યો હતો તેનું યજ્ઞ-નર પશુ ગુમ થયું હતું. એટલે રાજા અંબરીશ, એક ઋષિ ના દીકરા શુનશેપને વેચાતો લઈને પોતાના ગામ તરફ પાછા ફરતા હતા ત્યાં વચ્ચે વિશ્વામિત્ર નો આશ્રમ આવ્યો.ત્યારે શુનશેપ વિશ્વમિત્ર ને શરણે ગયો.
વિશ્વામિત્રે પોતાના પુત્રો ને બોલાવી કહ્યું કે-આ બાળક મારે શરણે આવ્યો છે,એ જીવે તેના માટે તમારામાંથી કોઈ એક તેને બદલે જાઓ.વિશ્વમિત્ર ના પુત્રો ને આ વાત ગમી નહિ અને કહેવા લાગ્યા કે-શું એ ભૂખડી બારસ ને માટે અમે મરવા જઈએ?તમે ય કેવાં બાપ છો?બીજા ના દીકરા ને બચાવવા પોતાના દીકરા ને મરવાનું કહો છો?કુતરાં ના માંસ થી જેમ ભોજન બગડે તેમ તમારી બુદ્ધિ બગડી ગઈ છે.

વિશ્વામિત્ર ને પોતાની આજ્ઞાના અનાદરથી અને ઉપરથી આવા વેણ સાંભળવા થી ક્રોધ આવ્યો અને તરત પુત્રો ને શાપ દઈ દીધો કે –તમે બધાં કુતરાનું માંસ ખાનાર ચાંડાલ થઇ ને પડો.
પછી તેમણે શુનશેપ ને પોતાના ખોળામાં લીધો અને તેના હાથે રક્ષા બંધી અને બલિદાન વખતે ગાવા માટે બે ગાથાઓ તેમણે શીખવાડી અને અભય વચન આપ્યું.
જે ગાથાઓ ના ગાન  થી શુનશેપ ને મુક્તિ મળી,દેવો પ્રસન્ન થયા અને તેને મુક્ત કર્યો.

પણ ક્રોધ કરી ને પુત્રો ને શાપ આપવાથી તેમણે ફરી થી તપ નું ફળ ગુમાવ્યું,એટલે તેમણે ફરીથી તપ આદર્યું.તેમના તપથી પ્રસન્ન થઇ અને બ્રહ્માએ તેમણે “ઋષિ પદ” આપ્યું –તેમ છતાં વિશ્વામિત્ર ને સંતોષ થયો નહિ અને તપ કરવાનું ચાલ્યું જ રાખ્યું.પણ તે તપ માં મેનકા નામની અપ્સરાએ તપો ભંગ કર્યો.
ફરી જયારે તે ભાનમાં આવ્યા ત્યારે મેનકા ને વિદાય કરી અને ફરીથી તપ આદર્યું.
ત્યારે બ્રહ્મા એ તેમને “મહર્ષિ પદ” આપ્યું પણ
તેનાથી હજુ વિશ્વામિત્ર ને સંતોષ થયો નહિ અને તપ ચાલુ રાખ્યું.

PREVIOUS PAGE         INDEX PAGE           NEXT PAGE