May 10, 2014

Gujarati-Ramayan-Rahasya--ગુજરાતી-રામાયણ-રહસ્ય-૧૨૯

માયા ક્યાં છે? તો કહે છે કે-ભોજન,ધન,ઘર,પત્ની,પુત્ર,કપડાં,ફર્નીચર-જ્યાં નજર કરો ત્યાં માયા જ માયા છે.કેટલાક ને રોજ ભોજનમાં દહીં જોઈએ,તો કેટલાક ને પાપડ-અથાણું જોઈએ.લૂલી (જીભ) ને રોજ આ જોઈએ ને તે જોઈએ.વાતો પર-બ્રહ્મની કરે પણ નાનકડી વાત પરથી મન હટતું નથી.લૂલી નાં લાડ લડાયે જાય પણ એ લાડમાં સુખ નથી,પણ લૂલી ને વધારે બગાડવાનો તરીકો છે.
કેટલાક તો આખો વખત  ભોજન માં જ ફસાયેલા હોય છે-સવાર પડે કે-આજે દાળ બનાવશું કે કઢી? આજે ટીંડોળાનું શાક કે કંકોડાં નું શાક બનાવશું?કે પછી વિચારે કે હમણાં હમણાં ઘણા સમયથી ભજીયાં કે પાતરાં ખાધાં નથી.તો સાંજે તે બનાવજો.(સાંજ નો યે વિચાર સવારથી કરી નાખે)

ભોજન કેવળ સાધન છે,સાધ્ય નથી.જીવ અનેક જન્મો થી ભોગ ભોગવતો આવ્યો છે,પણ તેને મનથી ભોગ પ્રત્યે ધૃણા આવતી નથી.જો ભોગ પ્રત્યે ધૃણા જાગે તો ભક્તિ માર્ગે જીવ આગળ વધે.

જીભ ની માયા છે એવી જ મોટી ધન ની માયા છે.ગમે તેટલાં પૈસા આવે તો યે માનવી ને સંતોષ થતો નથી.તે સમજતો નથી કે લક્ષ્મીજી ને બાંધી શકાતી નથી.પુરી શકાતી નથી.અને પોતાની કરી શકાતી નથી.લક્ષ્મી કેવળ નારાયણ ની છે,અને તે નારાયણ ની છે એમ સમજી ને જ્યાં સુધી ઓળખવામાં ના આવે તો છાતી પર લાત મારી ને છટકી જાય છે.
સાદું ભીજન,સાદું જીવન અને સાદો વેશ –એ સુખી જીવન ની ચાવી છે.

પણ,માયામાં જીવ ભળી ગયો છે,જીવ એ ઈશ્વર નો અંશ હોવાં છતાં માયા માં ભળી જાય તે ખોટું છે.
માયા છે તો ખોટી પણ તે છે બહુ જબરી.તે હસાવી-હસાવી ને રડાવે છે,અને રમાડી-રમાડી ને મારે છે.
માયાને ઓળખાવા સ્વપ્ન નું દૃષ્ટાંત વારંવાર વપરાય છે.
સ્વપ્ન ખોટું છે,સ્વપ્ન માં જે દેખાય છે તે ખોટું છે,સ્વપ્ન જોનાર પણ ખોટો છે.
સ્વપ્નમાં એકવાર એક જણ ને ત્રણ વર્ષ ની જેલ ની સજા થઇ,તેમાં બે વર્ષ ની સજા ભોગવીને આંખ ખુલી ગઈ તો પછી બાકી રહેલી એક વર્ષ ની સજા કોણ ભોગવે?કોઈ નહિ!

હવે તે જાગી ગયો છે,એટલે સજા ભોગવવા ની રહી નથી,
તેમ જે આ સંસારમાં જાગી જાય છે,એના દુઃખ નો અંત આવે છે.
જરૂર છે માત્ર જાગવાની.અજ્ઞાન ના અંધકારમાંથી નીકળી ને જ્ઞાન-ભક્તિ ના અજવાળામાં આવવાની જરૂર છે.  ભક્તિ એ માયાને તરવાનું સહેલામાં સહેલું સાધન છે.ભક્તિ થી માયાને જીતી શકાય છે.

સંતો કહે છે કે-પ્રભુ ના “નામ” ને પકડી રાખશો તો ખ્યાલ આવશે કે-માયા  કેવી રીતે છૂટે.
માયા કોણે સર્જી? ને માયા ક્યાંથી આવી?એની ભાંજગડ માં જેને પડવું હોય તે ભલે પડે,અને થોથાં
ઉથલાવ્યા કરે.
જેમ,ખોળામાં ઓચિંતો સાપ આવી ચડે તો,તે સાપ ક્યાંથી આવ્યો?કોણે મોકલ્યો?કેમ મોકલ્યો? એ વિષે,
કોઈ વિચાર કરવા બેસતું નથી,પણ એ સાપ ને ફેંકી દઈ ને તત્કાળ છુટો થઇ જાય છે.
તેમ,માયા પણ સર્પ જેવી છે,વિચાર કર્યા વગર,પ્રભુ નું નામ લઇ,તેને ફેંકી છૂટા થઇ જાઓ.
સતત એવું ધ્યાનમાં રાખો કે-હું ભગવાન નો અંશ છું,જન્મ્યા ત્યારે તમે પતિ,પત્ની,પુત્ર કે પિતા નહોતા.

શ્રી રામે લક્ષ્મણજી ને કહ્યું કે-માયા ની બે શક્તિ છે,વિદ્યા અને અવિદ્યા.
વિદ્યા પંડિતો ને નચાવે છે અને અવિદ્યા મુર્ખાઓ ને નચાવે છે.
વિદ્યા વચનાંત (વચનો નો અંત )થતી નથી અને અવિદ્યા રચનાંન્ત (રચનાઓ નો અંત) થતી નથી.
અવિદ્યા થી રચનાઓ (નવા નવા બંગલાઓ –વગેરે) વધતી જાય છે.તેનાથી કોઈ ને શાંતિ મળતી નથી.
વિદ્યા નો પણ અંત આવતો નથી,મનુષ્યો સારાં પુસ્તકો વાંચી ને જ્ઞાન વધારે જાય છે,સારાં પ્રવચનો (કથાઓ) સાંભળે છે,પણ આચરણ માં મૂકતા નથી.ધ્યાન એ શું છે?એ ખબર છે,પણ ધ્યાન માં બેસતા નથી.

ખૂબ વાંચે તેનું શબ્દ-ભંડોળ વધી જાય છે,તેની પાસે માહિતી વધી જાય છે,તેથી તર્ક-વિતર્ક નું જોર બહુ વધી જાય છે.કોઈક સાચો ભક્ત કે સંત હોય તો તેની સામે જીભ-જોડી કરવા તે દોડે છે.
તેને જ્ઞાન નું અભિમાન ખૂબ વધી જાય છે અને પોતે જ સર્વ-શ્રેષ્ઠ છે એમ તે માને છે.
લોકો  ને કહે છે કે-ફલાણો ભક્ત કે સંત કેવો છે તે હું જાણું છું,મને આ ખબર છે ને મને તે ખબર છે.
કદાચ એ ભક્ત કે સંત ને કે ભગવાન ને નમસ્કાર કરશે પણ તે માત્ર વિવેક ખાતર,દિલ થી નહિ.
આવો ભણેલો (પુસ્તકિયો-જ્ઞાની) કુતર્કો કરે છે અને ચમત્કાર જોવા માગે છે,કે –પ્રભુ-ભક્ત કોઈ
ચમત્કાર કરે તો નમસ્કાર કરું.પણ તેને પ્રભુ ની બનાવેલી આ અનંત સૃષ્ટિ માં ચમત્કાર દેખાતો નથી.

થોથાં મગજ માં ભરવાથી વિદ્યાવાન થવાતું નથી.વિદ્યા તો ભોજન જેવી છે.
ભોજન પચે અને ભૂખ હોય એટલું જ ખવાય,ભૂખ વિના નું અને વધારે ખાધેલું ઝેર થાય છે.
વિદ્યા ની ભૂખ હશે તેને પચી શકે તેટલી વિદ્યા લાભકારી થાય,અતિ વિદ્યા ઝેર સમાન છે.
દયારામ કહે છે કે-
ઉત્તમ વસ્તુ અધિકાર વિના મળે,તદપિ અર્થ નવ સરે,
ચિત્ત તું શીદ ને ચિંતા કરે,કૃષ્ણ ને કરવું હોય તે કરે.



PREVIOUS PAGE         INDEX PAGE           NEXT PAGE